مسعود بیرمی
تماس با من
پروفایل من
نویسنده (های) وبلاگ مسعود بیرمی
آرشیو وبلاگ
      شمیم اقتصاد (همواره از توجه ضعیف و نگاه ناآگاهانه به علم اقتصاد و سیاستهای اقتصادی رنجیده ام لذا در این گذرگاه اراده بر این است تا دانش اندک خود را از مسائل اقتصادی پیرامون به اشتراک گذاشته تا علاقه مندان استفاده و دلسوزان به دانشمان اضافه نمایند.)
نظارت یا دخالت در بازار (نقدی بر نحوه مواجهه با نوسانات نرخ در بازار ارز) نویسنده: مسعود بیرمی - ۱۳٩٦/٥/۳

از مطالب قدیمی که پاک شده است:

نظارت یا دخالت در بازار

(نقدی بر نحوه مواجهه با نوسانات نرخ در بازار ارز)

نوسانات نرخ ارز طی سالهای پس از انقلاب و بواسطه مشکلات پیش آمده نظیر جنگ که بالتبع قابل پیش بینی هم نبود و عمدتاً اعمال سیاستهای اقتصادی که جوانب آن توسط سیاستگذاران پیش بینی نشده بود دارای ابعاد بزرگ و نتایج ناگواری بر بدنه اقتصاد کشور بوده است و تورم‏های با نرخ بالا در تاریخ اقتصادی کشور ناشی از نوسانات نرخ ارز و عدم مدیریت صحیح اقتصادی ثبت شده است، اما یکی از نکات برجسته در نحوه برخورد با هیجانات و نوسانات بازار و عوامل بازار، برخوردهای امنیتی محور و اعمال سیاست مداخله مستقیم در بازار ارز بوده است، در واقع بانک مرکزی موفقیت خود در کاهش هیجانات را عمدتا مدیون نیروهای امنیتی و مداخله نظامی در بازار ارز بوده است، کما اینکه طی روزهای اخیر نیز خبر دستگیری عده‏ای از معامله‏گران ارزی و به زعم مسولان اخلال‏گران ارزی در نشریات و رسانه‏ها اعلام شد، اما آیا این تمام واقعیت است؟ آیا عده‏ای فعال اقتصادی -حتی با عنوان دلال که سیستم فعلی اجازه این فعالیت را به آنان داده است- اخلالگر نظام اقتصادی کشوری با حجم مبادلات تجاری چند ده میلیارد دلاری هستند؟ که بخش اعم ارز مبادلاتی کشور ناشی فروش نفت و گاز و محصولات پتروشیمی است که به نوعی در اختیار دولت و بانک مرکزی است.

بنظر نگارنده واقعیت را باید در جای دیگری جست و پاسخ را بهتر است در نوع نگاه و بینش مسولان نظام پولی و ارزی کشور پیدا نمود، متاسفانه طی سالیان اخیر فاصله زیادی بین سیاستگذار و عامل اجرایی در بازار ایجاد شده و با نوع نگاه از بالا به پایین سیاستگذار، این شکاف در حال عمیق‏تر شدن نیز می‏باشد و این ناشی از آن است که مسولان ارزی کشور مشروعیت خود را متوجه هر مرجعی بجز بازار ارز و فعالان آن می‏دانند، لذا در هر نوسانی سریعاً به نیروها و اقدمات امنیتی روی آورده و بجای حفظ وقار یک سیاستگذار و تدوین برنامه‏های شفاف ارزی با ایجاد سیاستهای منتهی به رانت و برنامه‏های غیرشفاف، خود منشأ نوسانات می‏شوند.

سوال اساسی اینجاست در بازاری با وسعتی حدود 70 میلیارد دلار در سال 93 که حدود بیش از  60 میلیارد دلار آن مستقیماً توسط نظام بانکی (بانک مرکزی) تأمین و فروش یافته و از حدود 10 میلیارد الباقی نیز بخش عمده آن توسط بانک مرکزی در قالب سیاست مداخله در بازار تأمین و توزیع شده، چرا باید عده‏ای معدود توان تأثیرگذاری در نرخ ارز را داشته باشند؟ آیا این نکته ناشی از فهم غلط و اشتباه ما از واقعیات بازار نیست.

 زمانیکه سیاستگذار ماهیت معاملات به اصطلاح کاغذی، سفید و ... را درک نکرده و صرفاً با نگاهی اقتدارگرایانه خط بطلان بر آن می‏کشد، نباید انتظار رفتارهایی حرفه‏ای و متین از سوی هر دو طرف ماجرا را داشته باشیم. واقعیت آن است که بازار هیج زمان منتظر دستور مقامات دولتی نبوده و مشروعیت خود را از دولت نمی‏گیرد و این مساله‏ای است که در اقتصادهای مبتنی بر بازار منجر به خلاقیت و نوآوری می‏گردد، لذا پیشنهاد بنده بر آن است سیاستگذار ارزی کشور از لاک خود بیرون آمده و ضمن بررسی دقیق تحولات بازار نسبت به طراحی، پیاده‏سازی سیاستهای واقع‏گرایانه و نظارت مستمر بر نحوه اجرای آن با رویی گشاده آماده همراهی و نه مقابله با جریانات و تحولات بازار کشور باشد.

از سال 89 که نوسانات ارزی شروع شد عملاً سیاستگذار ارزی کشور، رفتاری واکنشی به تحولات بازار با همان ابزارهای همیشگی داشته و نتیجه آن گسترده‏تر شدن معاملات زیرزمینی، غیرشفاف و بعضاً گسترده‏تر شدن دامنه نوسانات بوده است که با نتیجه گرفتن مذاکرات هسته‏ای انتظار بر آن بود سیاستگذار ارزی در نحوه تعامل با بازار ارزی و پولی کشور بازنگری نماید و با دنبال کردن سیاست‏های واقع‏گرایانه و بیشتر مبتنی بر واقعیات بازار با همکاری مسولان ناظر بر سایر بازارها و مهمتر از همه خود عاملین ارزی نسبت به بازنگری بینش، نوع نگاه و در نهایت نحوه تعامل با بازار اقدام نماید، فرصتی که بالاجبار ایجاد شده بود ولی در حال از دست رفتن است.


مسعود بیرمی-کارشناس مسایل اقتصادی                                             

  نظرات ()
مطالب اخیر نوسانات بازار ارز و تکرار تجارب گذشته نظارت یا دخالت در بازار (نقدی بر نحوه مواجهه با نوسانات نرخ در بازار ارز) لزوم مشارکت و نظارت مستمر مردم بر حاکمیت کنترل نرخ ارز با ابزارهای نوین ،فرصتی که از دست رفت عدم تشکیل مجمع عمومی بانک مرکزی و بلاتکلیفی شاخص بانکی لزوم بازنگری در ساختار سازمانی و مالی رسانه ملی‏ خرید سربازی، اعطای تخفیف به متخلفان و آموزه‏های علم اقتصاد آثار اقتصادی قطع رابطه سیاسی با عربستان ارسال مطالب قدیمی بررسی میزان تحقق وعده های پولی دولت
کلمات کلیدی وبلاگ بانک مرکزی (۱٠) نرخ ارز (٩) بازار ارز (۸) نوسانات بازار (٧) تحریم اقتصادی (٦) نوسانات نرخ ارز (٥) قیمت نفت (٤) صادرات (۳) پول ملی (۳) سرمایه ایرانی (۳) حمایت از کار (٢) مدیریت نقدینگی (٢) بازار مسکن (٢) بحران اقتصادی (٢) دخالت (۱) نظارت (۱) نفت و گاز (۱) دموکراسی (۱) آمایش سرزمین (۱) مشارکت اجتماعی (۱) سود بانکی (۱) حذف صفر (۱) تولید ملی (۱) جنبش های مردمی (۱) سفارت انگلستان (۱) تنگناهای بخش ارز (۱) جنبش تولید ملی (۱)
دوستان من اتاق بازرگانی ایران آمار مسکن بانک جهانی بانک مرکزی بورس تهران بورس نیویورک داده های سری زمانی اقتصادی رستاک روزنامه دنیای اقتصاد روزنامه مردم سالاری سازمان شفافیت بین المللی صندوق بین المللی پول کیتکو ماهنامه عصر کیمیاگری محسن خواجویی مرکز اطلاعات و مدارک علمی مرکز آمار ایران مرکز پژوهش های مجلس وال استریت ژورنال پرتال زیگور طراح قالب